Bestuurlijk dwalen zonder schaamte…het bestaat
Deze slotzin uit een artikel van hvzeeland.nl is een passende titel voor het volgende dieptepunt in de veiligheid-tragedie in Zeeland.
Wat is er aan de hand? In mei hebben de burgemeester van de gemeente Sluis en de directie van de veiligheidsregio Zeeland (VRZ) het algemeen bestuur geadviseerd om de brandweerpost Cadzand te sluiten.
Zoals altijd, wanneer er iets vreemds aan de hand is in Zeeland loopt dan de mailbox van de Vakvereniging Brandweer Vrijwilligers (VBV) vol. Want in het advies werd geschreven over een chronisch tekort aan vrijwilligers in Cadzand. Dat de veiligheidsregio in de afgelopen jaren alles had gedaan om mensen te werven. Dat was niet gelukt en daardoor was er sprake van een onhoudbare, niet toekomstbestendige situatie. Er restte er niets anders dan sluiting van de post. “De VRZ had er alles aan gedaan maar kon niet anders”.
De vrijwilligers trokken bij de VBV aan de bel want, de VRZ had bijna niets gedaan. De brandweer vrijwilligers waren niet alleen verantwoordelijk voor de brandbestrijding en hulpverlening in de omgeving van Cadzand maar ook voor de werving van nieuwe vrijwilligers. Dat laatste was nog gelukt ook. Nieuwe vrijwilligers moesten alleen veel te lang wachten op aanstelling en opleiding. De mensen vonden dat de directie van de VRZ een sterfhuis had gemaakt van de brandweer Cadzand en dat de huidige situatie in Cadzand was veroorzaakt door jarenlange verwaarlozing door de VRZ. Een heel ander beeld dus dan geschetst in het advies aan het algemeen bestuur van de veiligheidsregio.
Wij adviseerden onze leden om vooral feitelijk en inhoudelijk te reageren, niet emotioneel. Dat in het verzorgingsgebied van Cadzand, waar in de zomer wel tot honderdduizend mensen verblijven, de risico’s zo groot zijn dat een snelle opkomsttijd een wettelijke verplichting is. Dat het bestuur en de directie van de veiligheidsregio zich daaraan dienen te houden. Zelfs in Zeeland. Dat we in Nederland hebben afgesproken om acht minuten na de melding van een woningbrand met de brandweerauto ter plaatse te zijn. Dat we dit gebiedsgericht gemiddeld na tien minuten willen zijn. Dat die afspraken ook gelden in Zeeuws-Vlaanderen. Ook al zijn de uitdagingen daar voor een snelle opkomsttijd van de brandweer groter dan in de randstad. Maar het is juist een reden om extra zuinig te zijn op de beschikbare mensen en middelen in die kwetsbare omgeving.
Wij schreven daarom met veel vertrouwen een brief aan het bestuur van de veiligheidsregio met een afschrift naar de gemeenten in Zeeland, De Commissaris van de Koning, de Minister van Justitie en Veiligheid, de Inspectie justitie en Veiligheid en de voorzitters van de raad van commandanten en directeuren veiligheidsregio’s (RCDV). De vrijwilligers van de brandweer Cadzand klommen ook in de pen om uit te leggen dat de geschetste situatie in het advies voor sluiting feitelijk onjuist was. Dat er bij de brandweer in Cadzand sprake is van voldoende nieuwe aanwas, levensvatbaarheid en toekomstbestendigheid.
Toch besloot deze week het algemeen bestuur van de veiligheidsregio Zeeland (lees de burgemeesters van de Zeeuwse gemeenten) om de brandweerpost Cadzand per 1 augustus te sluiten. De norm voor opkomsttijd wordt eenvoudigweg opgehoogd naar achttien minuten en daar voldoen we dan bijna altijd aan. En we gaan in de toekomst meer doen aan brandpreventie. Je moet maar durven…
Wat mij in dit proces nog het meest verbaast is dat behalve de brandweermensen van Cadzand en de VBV niemand reageert op deze bestuurlijke dwaling. In het verleden stuurde minister Ivo Opstelten een brief op poten naar Zeeland om de opkomsttijden te verbeteren. Toen werd door het ministerie van Veiligheid en Justitie de verantwoordelijkheid voor het systeem gevoeld en ingevuld. Nu blijft het oorverdovend stil uit de hoek van Justitie en Veiligheid. Zelfs de Inspectie Justitie en Veiligheid, die moet toezien op naleving van de afspraken en kwaliteit van onze hulpverlening laat niets van zich horen.
De commandanten en directeuren die de brandweer-vakinhoud zouden moeten kennen en bewaken blijven ook stil. De RCDV laat niets van zich horen. De bestuurders verenigd in het Veiligheidsberaad vinden het blijkbaar prima. Regio’s zijn autonoom dus Zeeland mag blijkbaar afspreken wat daar het beste uitkomt. Daarmee wordt de weeffout in ons Nederlandse brandweer systeem pijnlijk duidelijk. Niemand bewaakt de kwaliteit van onze nationale hulpverleningsorganisatie. Daardoor zijn de afgelopen jaren kazernes gesloten, honderden brandweerauto’s weggedaan en duizenden vrijwilligers wegbezuinigd. Dat proces gaat tot op de dag van vandaag gewoon door en men staat erbij en kijkt ernaar maar doet niks!
Wij zullen blijven strijden voor een robuuste brandweer, gevormd door beroeps en vrijwilligers, die snel, slagvaardig en vakbekwaam burgers in nood komen helpen. Wij roepen alle betrokken bestuurders en brandweermanagers in ons land op om zich uit te spreken tegen de verdere afbraak van de brandweer in ons land.
De VBV zal blijven vechten om het proces van oprekken van opkomsttijden en afbouwen van capaciteit te stoppen. Burgers hebben recht op adequate hulpverlening. Als de brandweer pas na achttien minuten in Cadzand aankomt voor een reanimatie, dan is daar niets adequaat aan, dan ben je gewoon te laat. Als je de hulpverlening zo organiseert, en dat doet het algemeen bestuur in Zeeland, dan ben je als overheid onbetrouwbaar.
Dat moet stoppen en daar zal de VBV voor blijven vechten. Daar kunnen onze leden in Cadzand en de rest van Nederland op blijven rekenen, nu en in de toekomst.
Luctor et emergo.
Marcel Dokter
Voorzitter.
