Aan: Gemeente Sluis
T.a.v. de gemeenteraad
Postbus 27
4500 AA OOSTBURG
Baarn, 4 juni 2026
Onderwerp: voorgenomen besluit tot sluiting brandweerpost Cadzand
Geachte leden van de gemeenteraad van Sluis,
De Vakvereniging Brandweer Vrijwilligers (VBV) heeft met grote zorg kennisgenomen van het voorgenomen besluit van de gemeente Sluis en de Veiligheidsregio Zeeland (VRZ) om de brandweerpost Cadzand definitief te sluiten. In een gezamenlijke verklaring wordt gesteld dat “na meerdere jaren van campagnevoeren en het toepassen van maatwerkoplossingen” wordt geadviseerd de post te beëindigen.
Die conclusie achten wij voorbarig en op dit moment onvoldoende bestuurlijk en inhoudelijk onderbouwd.
Allereerst roept het bij ons vragen op in hoeverre de nieuw geïnstalleerde gemeenteraad van Sluis daadwerkelijk is betrokken bij dit verstrekkende en ingrijpende advies dat namens “de gemeente” naar buiten is gebracht. Bovendien, en zeker niet minder relevant, hebben wij ook geen aanwijzingen dat uw gemeenteraad is betrokken bij het vaststellen van de uitgangspunten, doelstellingen en kwaliteitsambities van de gemeente Sluis ten aanzien van de brandveiligheid en de inrichting van de brandweerzorg, zoals bedoeld in artikel 3a van de Wet veiligheidsregio’s. Daarbij komt dat een actueel en realistisch beeld van de repressieve brandweerzorg, en de specifieke knelpunten op het gebied van de opkomsttijden en slagkracht daarin, in de gemeente Sluis en de andere Zeeuwse gemeenten ontbreekt.
Gelet op de zeer korte zittingstermijn van de huidige raad achten wij het van groot belang dat uw gemeenteraad zelfstandig en kritisch toetst of dit voorgenomen besluit verenigbaar is met de wettelijke zorgplicht voor brandweerzorg en de belangen van inwoners en bezoekers van West-Zeeuws-Vlaanderen. Daarmee rijst ook de vraag welk restrisico het gemeentebestuur bereid is te accepteren voor inwoners, recreanten en ondernemers in West-Zeeuws-Vlaanderen, en of die afweging expliciet en transparant met de gemeenteraad is gedeeld.
De kern van onze zorgen betreft de onaanvaardbare verslechtering van de brandweerzorg en de daarmee samenhangende stijging van de opkomsttijden in Cadzand en de omliggende kernen. Het sluiten van de post leidt onvermijdelijk tot langere aanrijtijden vanuit omliggende posten, terwijl juist in een uitgestrekt kustgebied kostbare minuten van levensbelang kunnen zijn. Dat geldt niet alleen voor woningbranden en verkeersongevallen, maar zeker ook voor incidenten tijdens de drukke recreatieve seizoenen waarin de bevolkingsomvang in het gebied fors toeneemt. Daarbij is van belang dat de Inspectie van Justitie en Veiligheid eerder heeft vastgesteld dat in de Veiligheidsregio Zeeland de wettelijke normtijden uit het Besluit veiligheidsregio’s in minder dan 50% van de gevallen worden gehaald. Daarom heeft de minister de VRZ ‘met klem’ opgeroepen om de opkomsttijden te verbeteren en de noodzakelijke maatregelen te treffen om de brandweerzorg beter te borgen.
De minister van JenV heeft in de brieven van 18 februari 2020 (Kamerstuk 29517 nr. 189) en 8 juli 2022 (Kamerstuk 29 517, nr. 223) benadrukt dat realistische opkomsttijden, bestuurlijke transparantie, een uniforme werkwijze bij de totstandkoming van dekkingsplannen en periodieke informatievoorziening aan gemeenteraden essentiële randvoorwaarden vormen voor een verantwoorde inrichting van de brandweerzorg. Wij kunnen ons niet aan de indruk onttrekken dat de VRZ tot nu toe niet voldoet aan deze randvoorwaarden. Hierdoor zijn de door de Inspectie en de minister noodzakelijk geachte verbeteringen door de gemeenteraden niet meer te volgen.
Tegen die achtergrond is het buitengewoon moeilijk uitlegbaar dat de oplossing nu kennelijk wordt gezocht in het sluiten van een brandweerpost, terwijl daarmee de bestaande problemen verder worden vergroot.
Wat de situatie extra wrang maakt, is dat de vrijwilligers van de post Cadzand jarenlang hebben geprobeerd om de post operationeel en op sterkte te houden, terwijl de Veiligheidsregio Zeeland naar onze overtuiging nauwelijks tot geen serieuze inspanningen heeft geleverd om hen daarin adequaat te ondersteunen. Dat is niet alleen funest voor de post Cadzand, maar geldt in het algemeen voor het vinden, binden en boeien van voldoende vrijwilligers voor een betaalbare en voldoende operationele slagkracht op alle posten in de lokale Zeeuwse gemeenschappen.
Daar komt bij dat de ervaren personele onderbezetting op posten leidt tot een hogere (werk)belasting.
Van een veiligheidsregio mag worden verwacht dat zij actief investeert in behoud van vrijwilligers, ondersteuning bij werving, opleiding, inzetbaarheid en organisatorische ondersteuning. In plaats daarvan lijkt nu vooral te worden geconcludeerd dat de problemen onoplosbaar zijn, terwijl onvoldoende zichtbaar is dat alles in het werk is gesteld om de post daadwerkelijk toekomstbestendig te maken.
Juist daarom menen wij dat het niet aanvaardbaar is om de gevolgen van jarenlang onvoldoende investeren vervolgens af te wentelen op inwoners, ondernemers en bezoekers van de gemeente Sluis in de vorm van verslechterde brandweerzorg en oplopende opkomsttijden. De eigen maatstaven voor de brandweerzorg in de VRZ schuren met de wettelijke verplichtingen en de aanbevelingen van de Inspectie en de minister.
Daarom wijzen wij nadrukkelijk op artikel 10 van de Wet veiligheidsregio’s, waarin is vastgelegd dat het bestuur van de veiligheidsregio verantwoordelijk is voor het organiseren van de brandweerzorg binnen de wettelijke verplichtingen. Die verantwoordelijkheid houdt méér in dan het constateren dat een post onder druk staat. Zij brengt juist de verplichting met zich mee om alles in het werk te stellen om verantwoorde brandweerzorg te waarborgen en wettelijke normen zoveel mogelijk te realiseren.
De VBV is daarom van mening dat het uw gemeenteraad past om van de VRZ nadrukkelijk te eisen dat:
Te meer nu de Inspectie Justitie en Veiligheid in het rapport “Grenzen bereikt” recent heeft vastgesteld dat de brandweer in Nederland steeds minder voorbereid is op grote en langdurige incidenten, zou verdere afbouw van lokale slagkracht met uiterste terughoudendheid moeten worden benaderd.
De sluiting van brandweerpost Cadzand mag wat ons betreft niet worden gereduceerd tot een organisatorische maatregel of capaciteitsvraagstuk. Het gaat hier om de veiligheid van mensen, de bereikbaarheid van een kwetsbaar kustgebied en de vraag in hoeverre de overheid haar wettelijke verantwoordelijkheid daadwerkelijk nog serieus neemt.
Wij verzoeken uw raad daarom dringend om dit voorgenomen besluit kritisch te toetsen en de belangen van veiligheid, bereikbaarheid en adequate brandweerzorg zwaar te laten wegen in uw beoordeling. Juist in een regio waar de wettelijke opkomstnormen al jarenlang onder druk staan, zou het versterken van de brandweerzorg voorop moeten staan en niet het verder terugbrengen van de beschikbare operationele capaciteit.
Hoogachtend,
Namens de Vakvereniging Brandweer Vrijwilligers
Marcel Dokter
voorzitter
